ارگ بم نماد معماری و شهرسازی ایران 

 به فاصله هزار کیلومتری جنوب شرقی تهران بزرگترین مجموعه ی بناهای خشتی به نام ((ارگ بم)) که بیش از ۲۰ قرن محل سکونت اهالی شهر بم بوده قرار گرفته است بم، دایره المعارفی از روشهای ساختمان سازی در خاورمیانه قدیم ،خانه ها ،گنبدها ،سه کنجیها ،برج و باروهایی که از خشت خام ساخته شده اند و تکنیک آن ها به دوران کتاب مقدس باز می گردد... 

  به فاصله هزار کیلومتری جنوب شرقی تهران بزرگترین مجموعه ی بناهای خشتی به نام ((ارگ بم)) که بیش از ۲۰ قرن محل سکونت اهالی شهر بم بوده قرار گرفته است بم، دایره المعارفی از روشهای ساختمان سازی در خاورمیانه قدیم ،خانه ها ،گنبدها ،سه کنجیها ،برج و باروهایی که از خشت خام ساخته شده اند و تکنیک آن ها به دوران کتاب مقدس باز می گردد.
در شمال شرقی شهر بم , بربالا و دامنه ی صخره ای عظیم، قلعه ای مستحکم پی افکنده شده که اهالی محل آن را " ارگ " نامند که در واقع این بنای سترگ , شهرقدی-م بم است , ارگ ب--م و شه---ر آن از جمله قلعه های نظامی بسیار مهم و تاریخی به شمار می رود . ارگ بم نمونه ی کاملی از شیوه های معماری ایران به شمار می رود و نمونه هایی از قرنها معماری در آن به چشم می خورد . ارگ بم که بزرگترین مجموعه خشتی جهان است , به شکل قلعه های پرشکوه برفراز تپه ای به ارتفاع ۶۱ متر چونان تاجی مرصع برسربناهای تاریخی ایران , درخششی جاودانه دارد سابقه ی تاریخی ارگ بم به موجب نوشته های تاریخی , از جمله حدودالعالم و تاریخ وزیری به دو هزار سال پیش می رسد . شواهد فراوانی از جمله وضعیت پلان مرک---زی وتعدادی خشت موجود در خانه حاکم و خانه رئی--س سرباز خانه ادعای فوق را به اثبات می رساند
در کل , از مجموع نوشته های دوران اسلامی و بررسی های مقدماتی معماری و باستان شناسی می توان نتیجه گرفت که ارگ قبل از حکومت ساسانی و احتمالا" در دوره اشکانی احداث شده و چند حصار و دروازه در اطراف آن وجود داشته است احتمال می رود ساکنان قلعه ی بم معاش خود را از راه کشاورزی و پارچه بافی می گذرانیده اند ولی آنچه مسلم است سابقه ی تاریخی ارگ به قبل از اسلام می رسد و در طول تاریخ ارگ , بارها مورد یورش قرار گرفته و بازسازی شده است .
ارگ بم بااین سابقه ی طولانی تاحدود ۱۸۰ سال پیش از این , محل سکونت عده ای از اهالی بم بوده و بعد از نقل مکان مردم , به دست فراموشی سپرده شده است . دراین مدت که بیش از ۱۵۰ سال به طول انجامیده خرابی های جبران ناپذیری به دست عوامل انسانی و عوامل طبیعی بر پیکره ساختمانها وارد آمده است . مجموعه ی ارگ بم , شامل شهر قدیم و قلعه , قریب به ۲۰ هکتار وسعت دارد و مسافت ارگ و قلعه , قریب ۶ هکتار است .
سه سمت قلعه را باغ و خانه های مسکونی و زمینهای کشاورزی محصور نموده و ضلع شمالی در امتداد رودخانه پشت رود قرار گرفته است. این شهر قدیمی از چهار قسمت تشکیل شده و به طور کلی شامل خندق گرداگرد حص-ار , برجهای دیده بانی , مدخل قدیمی , کوچه ها و خانه ها ست. از سمت شمال شرقی یک حصار و از طرف جنوب چهارحصار قلعه را در بر می گیرد . در مجموع ۳۸ برج دیده بانی در فواصل معین روی باروها قرار گرفته و آخرین بارو را خندقی عمیق از اطراف جدا می نموده است، بدون شک احداث قلعه ارگ بم بر بلندای تپه ای سنگی باید دارای موقعیت سوق الجیشی مهمی باشد . درمیان این شهر عمارت یا قلعه حاکم نشین برروی صخره ای طبیعی بنا شده است عمارت پنج طبقه دارد که از خشت خام ساخته شده است . واحدهای شناخته شده ی گوناگون این بنا به ترتیب عبارتند از : ورودی و محله عام نشین , دروازه ی دوم و اصطبل , دروازه ی سوم , سربازخانه و تشکیلات مربوط به آن , ساختمان مرکزی یا حاکم نشین . واحدهای شناخته شده در عامه نشین عبارتند از : راهرو اصلی ( بازار ) , مسجد جامع , نمازخانه , حسینیه , کاروانسرا , آب انبار , میدان مدرسه , سابات جهودها , حمام و زورخانه مقبره و تعدادی خانه های قدیمی .
در محله عام نشین , خانه های عمومی کنار کوه روی زمین مسطح بناگردیده و از نظر شهرسازی و تشکیلات زندگی شهری مجموعه کاملی است. برخی از خانه های عام نشین از اهمیت خاصی برخوردارند . زیرا این خانه ها شامل بیرونی و اندرونی , بادگیر , ایوان , اتاقهای زمستانی و تابستانی و محلی جهت نگهداری اسب و احشام بوده و داخل حیاط هر خانه چاه آبی در نظر گرفته شده است . تقریبا" بیشتر خانه های عمومی متصل به هم ساخته شده غالب آنها به یکدیگر راه دارند در بعضی خانه ها حمام اختصاصی به چشم می خورد و در کنار تعدادی از آنها اصطبل را جدا از محل زندگی ساخته اند .
تعدادی از خانه های ارگ بدون در نظر گرفتن مقاومت و باربری ستونها دو طبقه ساخته شده اند که این امر نشانگر فرایند ازدیاد جمعیت در یکی از دوره های گذشته است در میان خانه های عمومی تضادهایی از نظر وسعت حجم واستقامت مشاهده می شود . در دوره ی اسلامی , درارگ دو مسجد با نامهای مسجد جامع و مسجد حضرت محمد و حسینیه شامل یک صحن , یک ایوان دو طبقه قرینه ی هم و چند اتاق ساخته شده است . سه منبر خشتی در حسینیه دیده می شود . زورخانه ارگ به شیوه سایر ورزشگاههای سنتی از چهار ایوان , یک گنبد و گود تشکیل شده است . در ارگ یک کوچه سرپوشیده تعبیه شده که به سابات جهودها شهرت دارد .
در محله عامه یک حمام عمومی بوده که براثر بی خبری مردم به منظور استفاده از آجرهای حمام، آن را به کلی منهدم کرده اند . دومین واحد ارگ بعد از دروازه دوم , اصطبل و یک حصار و اتاقهایی برای نگهبانان است . از دروازه دوم تشکیلات مربوط به حاکم نشین واقع شده که این قسمت از ارگ در شیب و بالای کوه قرار گرفته است که اصطبل , اولین واحد این بخش است و در محوطه آن آب انبار و در گوشه ی جنوب شرقی چاه آب تعبیه شده است . پس از اصطبل دروازه سوم , سرباز خانه و خانه رئیس قشون مستقر در ارگ قرار گرفته است. در برج جنوب غربی سنگ آسیا بادی دیده می شود. آسیای ارگ یگانه آسیای بادی است که در منطقه بم دیده می شود .
این آسیا در دوره قاجاریه ساخته شده است. هسته مرکزی یا حاکم نشین ارگ از دو ساختمان به نام چهار فصل و خانه حاکم تشکیل شده است. برج دیده بانی مرکزی, حمام , حوض و چاه آب دراین قسمت احداث شده است .
آثار مسیر آبی از طرف غرب به سمت شمال و شرق و داخل حصار جنوبی وجود دارد که احتمالا" بخشی از قنات نهرشهر به طور مداوم از ارگ می گذشته است . عمارت چهارفصل سه طبقه و قصر حکومت بوده و کلیه ی اوامر و احکام مربوط به شهر و توابع آن دراین محل از طرف حاکم صادر می شده است . در کنار عمارت چهارفصل یک حمام اختصاصی و یک چاه آب دیده می شود . آب آشامیدنی ساکنان ارگ از چاههایی در حیاط خانه ها تامین می شده است .
مصالح عمده بناهای ارگ , خشت خام , ملات , گل رس و کاه و گاه به ندرت در بنای آن سنگ لاشه , آجر و تنه درخت خرما به کار رفته است . ارگ بم فقط یک ورودی داردکه طاق ورودی آن قابل مقایسه با قوسهای دوره ساسانی است و دو برج طرفین و هشتی احتمالا" در دوره ی صفویه به ورودی الحاق شده است.
آثار دروازه دیگری در ضلع شمالی ارگ در محلی موسوم به " کت کدم " به چشم می خورد که به ظاهر استفاده چندانی از آن نشده و یاکمی بعد از احداث حصار مسدود شده است. از ویژگیهای ارگ بم چهار حصاری است که از سمت جنوب , حاکم نشین را برمی گیرد و نخستین حصار مطمئن ترین نقطه اتکایی است که مردم را از هجوم مصون می داشته است , زیرا ارتفاع حصار تا ۱۸ متر می رسد و در فاصله ی ۳۰ تا ۴۰ متر برجهایی در نظر گرفته شده و پهنای حصار در مردگرد متجاوز از ۶ متر است , برجهای دیده بانی درحصار علاوه بر تقویت و استحکام حصار و تسهیل امر دیده بانی , محل است--راحت ماموران و نگهبانان بوده و کنگره ها و ترکشها و برجها در دیده بانی و حراست قلعه نقشه ی ارزنده داشته اند . حصار برونی ارگ را خندقی احاطه کرده است .
ارگ بم به سبب اینکه در مسیر جاده شرق به غرب قرار گرفته، همیشه در طول تاریخ مورد توجه بوده و ازاهمیت خاصی برخوردار است . تا هشتادسال قبل , از حاکم نشین به عنوان ژندارمری و مرکز قشون نظامی استفاده شده است و به عبارتی زندگی در ارگ از تاریخ احداث قلعه تا اواسط دوره ی قاجار به طور مدوام جریان داشته است.
مرمت ارگ بم بیشتر جنبه ی حفاظتی و نگهداری دارد وسعی برآن است تافرم و شکل و نمای مجموعه های ارگ همچنان حفظ و تغییرات کلی در آنها پدید نیاید , تنها چنداثر مهم به عنوان نمونه سازی مانند مسجد , مجموعه میرزانعیم , خانه مشهور به خانه ی احمدی یا زابلی و خانه ی حاکم و چنداثر دیگر تعمیر و احیاشده اند .تعمیرات اساسی ارگ از سال ۱۳۵۲ هجری شمسی شروع شد و هر سال به طور متوسط شش ماه در ارگ کار شده است .
تعمیرات انجام شده عبارت است از تعمیر و مرمت باروها , مشخص کردن آبروها , زیربندی و مرمت بخشی از ستونها , اندود پشت بام , اصطبل , سربازخانه , خانه ی حاکم و غیره . این مجموعه عظیم خشتی امروز بر اساس زلزله ۶/۳ ریشتری تقریبا به طور کامل ویران شد، اما این پایان داستان ارگ بم نیست، به قول استاد بزرگ سازمان میراث فرهنگی مرحوم محمد مهریار، زلزله ی بم عزای معماران و عروسی باستان شناسان است . زلزله باعث آشکار شدن لایه های زیرین ساخت و سازهای خشتی شده که مورد توجه ویژه ی باستان شناسان است.
به طور مثال با رانش زمین تعدادی کفن نوزاد پیدا شده که نشان می دهد در یک دوره نوعی بیماری کودکان درشهر شایع بوده و باعث مرگ آنان شده است . جالبتر آنکه از طرفی کارشناسان مرمت و معماری به بازسازی و مرمت ارگ و از طرف دیگر باستان شناسان به حفاری در آن مشغولند یک گروه به تخریب و یک گروه به به بازسازی مشغولند و حال، فقط می توان به این اندیشید که در شرایط فعلی برای ارگ بم که میراث همه مردم و نسل آینده است، چه فعالیتهایی باید انجام شود.

      دانشگاه جامع علمی کاربردی-واحد تهران
موسسه آموزشی پژوهشی ساختمان و شهرسازی
رضا طاهری-حبیب آقارضی
منبع:اینترنت 


   روزنامه آفرینش ( www.afarineshdaily.ir )

بهترینهای معماری جهان 

 در خیلی از طرح های مدرن معماری الگوی ساختمان سبز مطرح شده است، یعنی ساختمانی که کمترین آلودگی و مداخله را در محیط زیست ایجاد می کند. 
در اینجا۱۰ طرح از بهترین طرح های معماری جهان معرفی شده است که در هر کدام از این طرح ها یک ویژگی منحصربه فرد وجود دارد، ویژگی هایی که علاوه بر کارایی و زیبایی، آن ها را از ساختمان های معمولی متمایز می کند. در خیلی از طرح های مدرن معماری الگوی ساختمان سبز مطرح شده است، یعنی ساختمانی که کمترین آلودگی و مداخله را در محیط زیست ایجاد می کند. به هر حال ساختمان فقط یک چهار دیواری نیست بلکه باید به همه جزئیات آن توجه بشود تا هم کارآمد و هم زیبا باشد. این شما و این بهترین طرح های معماری جهان.
● پل دونگایی
پل دونگایی که بخش مهمی از پروژه توسعه بزرگترین بندر آب های عمیق جهان، یعنی بندر شانگ های چین است دارای ۲۰ مایل(تقریبا ۳۲ کیلومتر) طول و ۶ خط عبوری است. این پل که به صورت معلق(کابلی) عمل می کند شانگ های را به جزیره یانگشان، که بزرگترین بندر کانتینری و اولین منطقه آزاد تجاری چین است، متصل می کند. برای جلوگیری از اثرات باد و موج ها پل به شکل حرف S ساخته شده است. ساختن پل ۱/۲ میلیارد دلار هزینه داشته است و در حال حاضر طولانی ترین پل جهان به شمار می رود چون درسال ۲۰۰۸ میلادی پلی در نزدیکی این پل به طول ۲۲ کیلومتر افتتاح خواهد شد.
● موسسه پزشکی هوارد هیوز
موسسه پزشکی هوارد هیوز که سالیان متمادی بورس های تحصیلی به محققین پزشکی در جهان اعطا کرده است، تنها راه پیشرفت سریع پزشکی را در دور هم جمع کردن پزشکان در یک مکان یافته است. به همین دلیل مجموعه ژانلیا را ساخته است که دارای ۷۰۶۰۰ مترمربع زیر بنا است و بهشت محققین پزشکی نام گرفته است. این ساختمان اگر در ارتفاع ساخته می شد ۸۵ طبقه می داشت.
● استادیوم ویمبلی
استادیوم ویمبلی که در سال ۱۹۲۴ در شهر لندن ساخته شده بود هم اکنون بازسازی شده است و با گنجایش ۹۰ هزار صندلی بزرگترین استادیوم فوتبال جهان خواهد بود. نماد قبلی استادیوم دو برج حدودا ۳۰ متری بودند که اکنون با یک قوس به ارتفاع ۱۳۲ متر جایگزین شده است. این قوس ۵ هزار تن از مجموع وزن ۷ هزار تنی سقف متحرک ورزشگاه را تحمل می کند. این ایده نیاز به ستون در ورزشگاه را مرتفع ساخته است و بنابراین دید تماشاچیان ۱۰۰ درصد خواهد بود. قوس استادیوم از همه جای شهر لندن قابل دیدن است.
● بیگ دیگ هاوس
ساختمان بیگ دیگ هاوس در لکزینگتون ماساچوست ممکن است در نگاه اول معمولی به نظر برسد ولی برتری آن در این است که این ساختمان کلا از ضایعات ساختمانی در پروژه های بزرگ عمرانی شهر ماساچوست ساخته شده است.
● ساختمان ایالتی سانفرانسیسکو
ساختمان ایالتی سانفرانسیسکو اولین برج در آمریکا است که در ۷۰ درصد آن، سیستم تهویه مطبوع حذف شده است. نمای خارجی ساختمان که به صورت کامپیوتری کنترل می شود به تغییرات جوی حساس است و ساختمان را با شرایط محیط هماهنگ می کند. در همه جای این سازه سیستم تهویه طبیعی وجود دارد.
● وزارت کشور ولز
ساختمان وزارت کشور ولز تماما از مصالح محلی قابل بازیافت ساخته شده است و سیستم تهویه طبیعی است. درحالی که معمولا در ساختمان های دولتی از دیوار استفاده می شود در این سازه برای تاکید بر شفافیت همه چیز، از شیشه به جای دیوار استفاده شده است.
● گلن هاوس
ساختمان گلن هاوس در سانتامونیکا کالیفرنیا بهترین نمونه از سازه های سازگار با محیط زیست است. این ساختمان برق و آب مصرفی خود را خودش تولید می کند و در آن بر مصرف بهینه انرژی تاکید شده است.
● فروشگاه اپل(خیابان پنجم)
این فروشگاه تازه تاسیس اپل در نیویورک همانند محصولات اپل خیره کننده است. این مکعب با بعد ۱۰ متر یک راه پله شیشه ای به سمت زیرزمین دارد که مصرف کنندگان را به بهشت محصولات کامپیوتری هدایت می کند. همچنین در آن از مدرنترین سیستم های فروش استفاده شده است.
● ساختمان هرست
ساختمان هرست ۴۶ طبقه در نیویورک یک ساختمان سبز است. شکل منحصر به فرد آن باعث ۲۰درصد صرفه جویی در فولاد مصرفی برای ساخت سازه شد. تنظیم نور در داخل ساختمان توسط حسگر های حساس به نور خورشید انجام می شود. در بیشتر مواقع سال هوای بیرون ساختمان برای تهویه مطبوع ساختمان استفاده می شود بنابراین این ساختمان ۲۲ درصد کمتر دی اکسیدکربن وارد هوا می کند.
● گلخانه دیویس
ساختمان گلخانه دیویس که در انگلیس ساخته شده است آمیزه ای است از تکنولوژی مدرن و روش های بهینه طراحی. مجاری تهویه در هنگام بارندگی به طور خودکار بسته می شوند. هوای ورودی به گلخانه پیش از وارد شدن در یک هزارتوی بتنی زیرزمینی خنک می شود. شکل منحصر به فرد سازه باعث می شود که همزمان با بالا رفتن هوای گرم در مجاری تهویه هوای خنک به داخل گلخانه مکیده شود.

                                                                                                                   روزنامه ابتکار

شيوه استفاده از فايروال ويندوز XP
فايروال بر روى چه برنامه هائى تاثير مى گذارد ؟ فايروال ويندوز با هر برنامه اى كه تصميم به ارسال داده براى ساير كامپيوترهاى موجود در شبكه داخلى و يا اينترنت را داشته باشد، تعامل خواهد داشت. پس از نصب فايروال، صرفاً پورت هاى مورد نياز برنامه هاى متداول مبادله اطلاعات نظير Email و استفاده از وب، فعال مى گردند. در اين راستا و به منظور حفاظت كاربران، امكان استفاده از برخى برنامه ها بلاك مى گردد. سرويس FTP (سرويس ارسال و يا دريافت فايل)، بازى هاى چند نفره، تنظيم از راه دور Desktop و ويژگى هاى پيشرفته اى نظير كنفرانس هاى ويدئويى و ارسال فايل از طريق برنامه هاى (IM (Instant Messaging، از جمله برنامه هائى مى باشند كه فعاليت آنان توسط فايروال بلاك مى گردد. در صورت ضرورت مى توان پيكربندى فايروال را بگونه اى انجام داد كه پورت هاى مورد نياز يك برنامه فعال تا امكان مبادله اطلاعات براى برنامه متقاضى فراهم گردد. چگونه مى توان فايروال را براى يك برنامه خاص فعال نمود ؟ در صورتى كه فايروال ويندوز فعال شده باشد، اولين مرتبه اى كه يك برنامه درخواست اطلاعات از ساير كامپيوترهاى موجود در شبكه (داخلى و يا اينترنت) را مى نمايد، يك جعبه محاوره اى حاوى يك پيام هشداردهنده امنيتى فعال و از شما سوال خواهد شد كه آيا به برنامه متقاضى اجازه مبادله اطلاعات با ساير برنامه ها و يا كامپيوترهاى موجود در شبكه داده مى شود و يا دستيابى وى بلاك مى گردد. در اين جعبه محاوره اى پس از نمايش نام برنامه متقاضى با ارائه سه گزينه متفاوت از شما در رابطه با ادامه كار تعيين تكليف مى گردد: Keep Blocking: با انتخاب اين گزينه به برنامه متقاضى اجازه دريافت اطلاعات داده نخواهد شد. Unblock: پس از انتخاب اين گزينه پورت و يا پورت هاى مورد نياز برنامه متقاضى فعال و امكان ارتباط با كامپيوتر مورد نظر فراهم مى گردد. بديهى است صدور مجوز براى باز نمودن پورت هاى مورد نياز يك برنامه به شناخت مناسب نسبت به برنامه و نوع عمليات آن بستگى خواهد داشت. در صورتى كه از طريق نام برنامه نمى توان با نوع فعاليت آن آشنا گرديد، مى توان از مراكز جستجو براى آشنائى با عملكرد برنامه متقاضى، استفاده نمود. Ask Me Later: با انتخاب گزينه فوق در مقطع فعلى تصميم به بلاك نمودن درخواست برنامه متقاضى مى گردد. در صورت اجراى برنامه، سوال فوق مجدداً مطرح خواهد شد.در صورتى كه يك برنامه بلاك شده است ولى بدلايلى تصميم به فعال نمودن و ايجاد شرايط لازم ارتباطى براى آن را داشته باشيم، مى توان به صورت دستى آن را به ليست موسوم به Exception اضافه نمود.
ليست فوق حاوى نام برنامه هائى است كه به آنان مجوز لازم به منظور فعال نمودن ارتباطات شبكه اى اعطاء شده است. براى انجام اين كار مى توان مراحل زير را دنبال نمود:
-Start Control Panel Security Center
-كليك بر روى Windows Firewall از طريق Manage security settings for
-انتخاب Add Program از طريق Exceptions
-انتخاب برنامه مورد نظر (از طريق ليست و يا Browse نمودن) پس از انجام عمليات فوق، بايد نام برنامه مورد نظر در ليست Exception مشاهده گردد.
در صورتى كه قصد بلاك نمودن موقت فعاليت ارتباطى يك برنامه را داشته باشيم،مى توان از Cehckbox موجود در مجاورت نام برنامه استفاده نمود.
براى حذف دائم يك برنامه موجود در ليست Exception، مى توان از دكمه Delete استفاده نمود. كاربرانى كه داراى اطلاعات مناسب در رابطه با پورت هاى مورد نياز يك برنامه هستند، مى توانند با استفاده از Add Port، اقدام به معرفى و فعال نمودن پورت هاى مورد نياز يك برنامه نمايند. پس از فعال نمودن پورت ها، وضعيت آنان صرفنظر از فعال بودن و يا غيرفعال بودن برنامه و يا برنامه هاى متقاضى، باز باقى خواهند ماند. بنابراين در زمان استفاده از ويژگى فوق مى بايست دقت لازم را انجام داد. اغلب از ويژگى فوق در مواردى كه پس از اضافه نمودن يك برنامه به ليست Exception همچنان امكان ارتباط آن با ساير كامپيوتر و يا برنامه هاى موجود در شبكه وجود نداشته باشد، استفاده مى گردد.
articles.i

دشواريهاي تعريف هنر

* حسين فرزانه

مقدمه
ما در عصري زندگي مي کنيم که اميدمان را براي ارائه تعريفي جامع و مانع از هر چيزي از دست داده ايم. مي دانيم همان طور که

ارائه تعريفي از انسان، جهان، معرفت، حقيقت، صداقت و فضيلت سخت و دشوار است، تعريف کردن هنر هم دشوار و سخت است. به تعبير ديگر هر تعريفي که ما از حوزه اي چون هنر و يا معرفت صورت مي دهيم، تلاشي است براي نزديک شدن به مشخصه ها و کيفيات اين حوزه. اگر سخن ويتگنشتاين را در مورد زبان بپذيريم، حتي بايد به اين نکته تن دهيم که براي هنر هيچ تعريف جامع و مانعي نمي توان ارائه کرد، يعني هيچ کيفيت يا کيفياتي نيستند که ذات هنر را شامل شوند. هر کيفيتي که در اين زمينه برجسته مي شود، جزو ذات هنر نمي تواند باشد. تنها کاربرد ما در زبان است که تعريفي از واژه ارائه مي کند وگرنه واژه ها نشان دهنده ذات و ماهيتي نيستند. به تعبير ديگر اگر از ويتگنشتاين تعريف هنر را بپرسيم، به ما خواهد گفت که ببينيد کساني که در مورد هنر سخن مي گويند، چگونه آن را به کار مي برند. طبق اين ديدگاه اگر بدانيم که در مورد هنر با گستره اي رو به رو هستيم که هر روز در آن آثار هنري زيادي خلق مي شوند، درمي يابيم تا چه اندازه ارائه تعريفي جامع و مانع از هنر دشوار و سخت است.
پژوهشگران هنر و فيلسوفان هنر معمولاً در صدد بوده اند معياري ارائه کنند که با آن هنر شناخته مي شود. فردي ممکن است بگويد گوهر هنر تازگي يا بديع بودن است. اما آيا واقعاً هر چيزي که تازگي دارد اثر هنري است. بسياري از امور بديع ممکن است امور تکنولوژيک و حتي علمي و حتي ديني باشند. ارسطو مي گفت انواع برجسته زيبايي عبارتند از نظم و تقارن و تعين که اينها را بيش از همه دانشهاي رياضي نشان مي دهند و اثبات مي کنند. مشخص است که اين تعريف، تعريفي متکي و مبتني بر عقل است. در مقابل افراد و متفکران ديگري هستند که معتقدند بار و وزن عقل در اثر هنري آنچنان که ارسطو نشان مي دهد نيست. اين نکته در مورد معيارهاي ديگر چون زيبايي و الهام و مهارت و استادي و شبيه سازي و بازنمايي طبيعت و احساسات وجود دارند. در مورد همه اين معيارها مي توان چالشهاي بزرگي را مطرح کرد.
شرطهاي لازم و کافي براي تعريف هنر
همانطور که گفتيم، معمولاً مسأله تعريف را به لحاظ شرايط لازم و کافي در نظر مي گيرند. فرض کنيد صفت الف يک از شرطهاي تعريف هنر باشد. آنگاه مي توانيم تعريف را به دو شيوه بيازماييم. اول اينکه بپرسيم آيا نمونه هايي از هنر است که صفت الف را نداشته باشد (اگر چنين باشد الف شرط لازم براي هنر نيست). دوم اينکه مي توانيم بپرسيم آيا ممکن است چيزي صفت الف را داشته باشد، ولي هنر نباشد (اگر چنين باشد الف شرط کافي براي هنر نيست) . به سخن ديگر تعريف بر اساس الف در صورتي موفق است که هر چيز که هنر است صفت الف را داشته باشد ( شرط لازم) و هر چيز که صفت الف را داشته باشد، بايد هنر باشد ( شرط کافي).
براي مثال زيبايي را در نظر بگيريد. بسياري از افراد، هنر و زيبايي را با هم مرتبط مي دانند. ولي آيا زيبايي شرط کافي هنر است. نه زيرا بسياري از چيزهاي طبيعي مانند منظره زيبا هستند، بودن آنکه اينها اثري هنري محسوب شوند. آيا زيبايي شرط لازم هنر است، يعني آيا اثر هنري بايد زيبا باشد، بازهم پاسخ منفي است زيرا ممکن است بسياي از امور زشت را هم ما هنر بدانيم، هرچند در اين باب هم مناقشه و چون و چرا بسيار است.
اين سخن ارسطو را در نظر بگيريم که ميگفت شاعر مانند نقاش يا ديگر سازندگان شباهت ها، هدفش بازنمايي زندگي است. آيا بازنمايي زندگي مي تواند شرط لازم براي هنر باشد. اگر موسيقي و ديگر هنرهاي غيرنمودي چون نقاشي انتزاعي بايد در زمره هنرها محسوب شوند، پاسخ منفي خواهد بود. يا اين گفته تولستوي را در نظر بگيريد که کار هنري هدفش منتقل کردن احساسات است. اما آيا هر اثر هنري بايد چنين شرط لازمي را داشته باشد. لزوماً نه، زيرا ممکن است هنرمندي اثري هنري را خلق کند ،بدون آنکه قصد انتقال احساسي را که تجربه کرده است داشته باشد.
در مورد هر شش شاخصي که براي يک اثر هنري برشمرده اند يعني توليد زيبايي، بازنمايي، همانندسازي، آفرينش فرم ها، بيان احساسات از سوي هنرمند و توليد تجربه زيبايي شناسي و همچنين ايجاد تکان يا ضربه مي توان همين روند را دنبال کرد، ولي جاي ترديد است که هيچ يک از اين شش شاخص بتواند شرط لازم و کافي براي هنر باشد.
خود هنرمندان هم معمولاً وجوه غيرعقلاني و خلاقيت هنر را برجسته مي کنند و چندان به تعريف هنر روي خوش نشان نمي دهند. گويي همچنان که در هنر، خلاقيت حرف اصلي را مي زند براي ارائه تعريف هنر هم بايد اجازه خلاقيت را به صاحب نظران بدهيم و تن به تعريفي نهايي ندهيم! برخي از هنرمندان چون جويس و ولف حتي در صدد بوده اند تعريفهاي رايج از هنر را با آثار خود به چالش بکشند.
نسبي گرايي هنري
نکته اي که ويتگنشتاين در مورد نقش زبان در تعريف هنر گفت، ما را به موضوع مهم نسبي گرايي هنري مي کشاند. مي دانيم نسبي گرايان چيزي را معطوف به چيز ديگر در نظر مي گيرند. به طور مثال نسبي گرايان معرفت را تابع عوامل مختلفي چون اقتصاد و فرهنگ و زبان و تاريخ و سياست مي کنند. به طور مثال فردي چون فوکو که نسبتي تام ميان قدرت و معرفت برقرار مي کند و منشأ هر معرفتي را قدرت در نظر مي گيرد، مروج گونه اي نسبي گرايي معرفتي است. از سوي ديگر ما نسبي گرايي اخلاق را هم داريم. در اين فضا اخلاق و ارزشهاي اخلاقي تابع اقتصاد و سياست و فرهنگ و زبان و تاريخ مي شوند. به طور مثال کارل مارکس تصريح مي کند نظام اخلاقي هر گروه تابع اقتصاد آن گروه است. در اينجا البته مي توان نسبي گرايي هنري را هم ديدگاهي دانست که طبق آن اين سياست و اقتصاد و فرهنگ و تاريخ است که به ما مي گويد چه هنر است و چه هنر نيست. به تعبير ديگر يک معيار عام و جهان شمول براي تعريف هنر و زيبايي وجود ندارد. سياستي خاص ممکن است تعريفي از هنر ارائه کند که کاملاً با سياست دولت و کشور ديگر متفاوت باشد. به مشکلات اين ديدگاه در همين نوشتار اشاره خواهيم کرد.
تجربه هنري
يکي از راه هاي نزديک شدن به مفهوم هنر توجه به تجربه هنري است. توسل به تجربه براي فهم هنر مانند توسل به تجربه براي فهم دين و علم و فلسفه و... با مکتب پديدارشناسي رواج گرفت. پديدارشناسي مکتبي است که ماهيت اشيا را در پرانتز قرار مي دهد و از مواجهه ما با اشيا سخن مي گويد. به طور مثال نمي پرسد که تکنولوژي چيست؟ بلکه نسبت ما و تکنولوژي پرسش اصلي پديدارشناسي است. در اينجا هم سخن از تجربه اي است که ما از آن به عنوان تجربه هنري ياد مي کنيم. فيلمي مي بينيم، موسيقي اي را گوش مي کنيم و به تابلويي نگاه مي کنيم. همه اين کنشها با خود تجربياتي را به همراه دارند. واژه هايي هم که بر اين تجربيات متکي هستند مي توانند شورانگيز، هيجان انگيز، الهام بخش و احساس برانگيز باشند. همچنان که تجربياتي که ما از يک امر خوب داريم مي توانند در قالب واژه هايي چون: خوب، درست، انساني و شرافتمند عرضه شوند. رابطه اي هم که ما با امر قدسي در ساحت دين داريم مي تواند در قالب واژه هايي چون: مقدس، متعالي، معظم خود را به ما نشان دهد. مشخص است که تجربيات هر حوزه چون حوزه هنر، حوزه دين و حوزه اخلاق را مي توان با واژه هايي برجسته کرد. يکي از راه هاي نزديک شدن به مفهوم هنر و فهم تفاوت آن با اخلاق و دين و علم ... همين تکيه بر تجربيات هنري است.
نظريه نهادي در مورد تعريف هنر
طبق اين نظر، آنچه چيزي را اثري هنري مي سازد کيفيت خاصي نيست که بتوان درون اثر مشاهده کرد، بلکه شأني خاص است که جهان هنر براي آن قايل است. جهان هنر هم مجموعه هنرمندان ( نقاشان و نويسندگان و آهنگسازان، کارگزاران، مديران موزه ها، بازديدکنندگان موزه ها، تماشاگران تئاتر، گزارشگران مطبوعات، منتقدان، تاريخ نگاران هنر، نظريه پردازان هنر، فيلسوفان هنر و غيره هستند. اينها هستند که تعيين مي کنند چه اثري هنري باشد. ممکن است اثري در کوچه اي بدون استفاده افتاده باشد و هيچکس بدان اثر هنري نگويد اما همين که موزه داري آن را در موزه خود قرار مي دهد، باعث مي شود ما بدان اثر هنري بگوييم. اين نظريه رويه ديگري از نظريه اي است که ويتگنشتاين مطرح مي کند. زيرا در آنجا هم تأکيد بر زبان و کاربرد در زبان، براي تعيين آنچه به عنوان اثر هنري ناميده مي شود مي شد. در اينجا هم تأکيد بر جامعه اي که اثري را اثر هنري مي گويد مي شود.
در انتقاد از اين نظريه هم مي توان گفت که يک اثر هنري مي تواند اثر هنري باشد، بدون آنکه از سوي افرادي خاص به عنوان اثري هنري شناخته شده باشد. علاوه بر اين ما در جامعه با موزه داران و هنرشناسان مختلفي رو به رو هستيم که هر يک تلقي خاصي از اثر هنري دارند. يکي فيلمي را به جشنواره اي راه مي دهد و جشنواره ديگر مجوزي براي اين کار صادر نمي کند. فردي تابلويي را به يک گالري مي آورد و فرد ديگر آن را رد مي کند. در اين موارد کدام نظر را بايد به عنوان نظر مرجع پذيرفت؟ به تعبير ديگر اين موضع به گونه اي نسبي گرايي که در باب آن سخن گفتيم منجر مي شود. موضع نسبي گرايي هم راه را بر هرگونه قضاوتي ميان دو نظريه متعارض مي بندد.
اهميت هنر
عده اي هستند که پرسش از اهميت هنر را مهم تر از پرسش تعريف هنر مي دانند. در اين عرصه معمولاً اهميت هنر را با اهميت اخلاق مقايسه مي کنند. شکي نيست که اخلاق نقش مؤثري در زندگي ما ايفا مي کند و شايد بدون آن کوچک ترين کار ما به درستي سامان نمي پذيرد. اما آيا هنر هم چنين اهميتي را دارد. برخي از شکاکان به اهميت هنر تصريح مي کنند که هنر با ديگر سرگرمي ها هيچ تفاوتي ندارد. در اين زمينه البته افلاطون نيز به کمک اين شکاکان مي آيد. بسياري از افرادي که مي خواهند جلوي اين انتقادها بايستند، از تمايز ميان غايت و وسيله سخن مي گويند.عده اي هنر را صرفاً وسيله مي دانند، درحالي که عده ديگري آن را غايت محسوب مي کنند. هريک از اين دو نقش را که در نظر بگيريم، نمي توانيم از اهميت هنر غفلت کنيم. هنر به غايت که بي نياز از توجيه است. اما حتي هنر را اگر وسيله اي براي بيان مضاميني مابعدالطبيعي يا اخلاقي توجيه کنيم - همان گونه که عده اي اين تصور را داشته اند - نمي توانيم اهميت هنر را ناديده بگيريم.
بسياري هنر را در کنار اخلاق و معرفت، سه رکن وجود انساني مي دانند. اين افراد فردي را که گونه اي کار خلاقانه و هنري از خود نشان نمي دهد، پايين تر از شأن انسان اصيل در نظر مي گيرند.

دانشگاه بولونيا

دانشگاه بولونيا قديمي ترين دانشگاه در جهان ناميده مي شود که گرچه تاريخ دقيق تأسيس آن معلوم نيست، اما بررسي بيشتر مدارک تاريخي سال 1088 ميلادي را براي تأسيس آن بيان مي کند.
اين دانشگاه که در کشور ايتاليا قرار دارد، مجوز فعاليتي را از فردريک اول باربارسوآ در سال 1158 ميلادي دريافت داشته است، اما در قرن 19 ميلادي کميته اي متشکل از مورخان به سرپرستي گيوسو کاردوسي نشانه هاي پيدايش اين دانشگاه را تا سال 1088 پيدا کرد که نشان مي داد اين دانشگاه قديمي ترين دانشگاه در حال حيات در غرب محسوب مي شود.
از دانشگاه بولونيا به عنوان مرکز معتبري براي آموزش قوانين شرعي و مدني ياد مي شود که اخيراً نيز به عنوان يکي از 50 دانشگاه برتر دنيا رتبه بندي شده است. اين دانشگاه در حال حاضر حدود 100 هزار دانشجو و 23 عضو هيات علمي و شعبه هاي فرعي ديگري نيز در شهرهاي رگيو اميليا، ايمولا، راونا، فورلي، کسنا، و ريميني و نيز يک شعبه فرعي خارجي در بئونوس آيرس دارد. علاوه بر اين مي توان به مدرسه معتبر اين دانشگاه به نام کالج سوپريور دي بولونيا نيز اشاره نمود.
تاريخ دانشگاه بولونيا يکي از بزرگترين انديشه ها در علم و بشريت محسوب مي گردد و ساخت آن را بايد يکي از نکات ضروري در چشم انداز فرهنگ اروپايي دانست. اين مؤسسه که امروز آن را دانشگاه مي خوانيم با شکل گرفتن در بولونيا در پايان قرن يازدهم ميلادي وقتي استادان دستور زبان، علم بديع و منطق وقت خود را به حقوق اختصاص دادند شروع شد.اولين پژوهشگراني که نامشان در اين دانشگاه ثبت شده است مي توان به پپون و ايرنريوس اشاره کرد. در سال 1158 ميلادي فردريک اول اعلام نمود که اين دانشگاه از اين پس رسماً به عنوان محلي که مي تواند پژوهشهاي خود را مستقل از هر قدرت ديگر انجام دهد شناخته مي شود.
در قرن 14 ميلادي که مي توان آن را قرن هنرمندان ناميد، دانش پژوهان پزشکي، فلسفه، حساب و نجوم، منطق، علم بديع و گرامر همکاري خود را با مدرسه حقوق آغاز کردند.
در سال 1364 تدريس الهيات نيز در اين دانشگاه آغاز شد. با ظهور انقلاب صنعتي در قرن هجدهم دانشگاه پيشرفتهاي فني و علمي خود را توسعه داد.
در اين دوره مطالعات لويگي گالواني که يکي از مؤسسان مطالعات الکترونيکي مدرن بود همراه با الساندرو ولتا، بنجامين فرانکلين و هنري کاونديش آغاز شد. در پي آن دولت متحد ايتاليا شکل گرفت که با خود دوره بزرگي را براي دانشگاه به ارمغان آورد.
در سال 1888 ميلادي هشتمين سده تاسيس دانشگاه با برپايي جشن باشکوه گرامي داشته شد و ضمن آن نمايندگاني از دانشگاههاي سراسر جهان به احترام «مادر دانشگاهها» در بولونيا گرد هم آمدند.
دانشگاه بولونيا جايگاه مرکزي اش را در چشم انداز فرهنگ جهاني تا دوره اي بين جنگ جهاني اول و جنگ جهاني دوم حفظ کرد و پس از آن تأثيرات نفوذش کاهش يافت و ديگر دانشگاهها جاي آن را گرفتند. بولونيا به دليل ارتباطش با انستيتوهاي مختلف در بيشتر کشورهاي پيشرفته به منظور مدرنيزه کردن فعاليتهايش نيز شناخته مي شود. پس از بسياري از چالشهايي که اين دانشگاه آنها را با موفقيت پشت سرگذاشت، دانشگاه خود را متعهد نمود با معيارهاي اروپايي تطبيق دهد و اينک سکان رهبري اقتباس سيستم نوين دانشگاهي را در دست دارد

 


«قلعه دختر» بشرويه چشم انتظار مرمت

 

بشرويه- خبرنگار قدس: در 12 کيلومتري غرب بشرويه در مجاورت آسياب آبي بر بالاي کوهي به ارتفاع تقريبي 400 متر از سطح زمين، قلعه اي از سنگ و ساروج ساخته شده است که به «قلعه دختر» معروف است.
اين قلعه از سه طرف به پرتگاه منتهي مي شود و تنها از يک طرف يعني قسمت جنوبي راه عبور دارد.
بر بالاي قلعه برجهاي متعدد و مرتفع به ارتفاع تقريبي 3 تا 4 متر با ديوارهاي به هم پيوسته و چند محفظه که احتمالاً محل جمع آوري نزولات آسماني بوده است.
برخي باستان شناسان زمان احداث قلعه را به دوره ساسانيان نسبت مي دهند و برخي از پژوهشگران بر اين باورند که ساخت قلعه متعلق به دوره اسماعيليان يعني عصر سلجوقي مي باشد اگر چه مطالعات مقدماتي در مورد «قلعه دختر» بشرويه انجام گرفته، ولي براي مرمت و ثبت آن با توجه به ويژگي هاي منحصر به فرد اين قلعه تاکنون اقدام مؤثري انجام نگرفته است.
آثار تخريب توسط سودجويان در داخل قلعه مشاهده مي شود و چنانچه قلعه به ثبت نرسد و اعتباري براي مرمت آن اختصاص نيابد در آينده اي نزديک مرگ تدريجي آن را شاهد خواهيم بود.

وزير علوم:
مدارك مديران۸۰ درصد دستگاه ها براى ارزيابى ارائه نشده  است

وزير علوم، تحقيقات و فناورى از توقف پذيرش مربى در دانشگاه ها خبر داد و با اشاره به آخرين اخبار از كميته ارزيابى مدارك مديران دستگاه هاى اجرايى كشور، گفت۸۰: درصد دستگاه هاى اجرايى كشور از جمله برخى وزارتخانه ها، معاون رياست جمهورى، مجلس شوراى اسلامى، قوه قضاييه و غيره هنوز گزارشى از مدارك خود يا مديران تحت امر به وزارت علوم ارائه نكرده اند. به گزارش ايسنا، محمد مهدى زاهدى در اولين اجلاس رؤساى دانشگاه ها و مراكز پژوهشى كشور در سال۸۸ كه در سازمان سنجش در حال برگزارى است در خصوص نحوه رسمى شدن مربيان دانشگاه ها، اظهار كرد: در آينده اين بند از آيين نامه جذب حذف مى شود چراكه در آيين نامه جديد استخدام افراد داراى مدرك كارشناسى ارشد ممنوع است و فقط در جاهايى با موارد خاص مى توان آنها را به عنوان مربى آموزشيار آن هم با تأييد معاون آموزشى وزارت علوم جذب كرد. وى با بيان اينكه در آينده ديگر مربى نخواهيم داشت كه بخواهند براى رسمى شدن به مرتبه استادى ارتقا يابند، اظهار كرد: ولى چون در حال حاضر با اين موضوع مواجه هستيم آن هم به دليل اينكه تعدادى از بورسيه ها داراى اين وضعيت هستند، اين بند در نظر گرفته شده است. وزير علوم همچنين در حاشيه نشست رؤساى دانشگاه ها در خصوص وضعيت بررسى مدارك مديران فعلى و ۲۳ سال گذشته در وزارت علوم، گفت: متأسفانه خيلى از دستگاه ها هنوز گزارشى در اين زمينه ارائه نكرده اند و به عبارتى تقريباً ۲۰ درصد دستگاه ها گزارش مدارك مديران خود را ارسال كرده اند. وى اظهار كرد۸۰: درصد دستگاه هاى اجرايى از جمله برخى وزارتخانه ها، معاون رياست جمهورى، مجلس شوراى اسلامى، قوه قضاييه و غيره هنوز گزارشى از مدارك خود يا مديران تحت امر به وزارت علوم ارائه نكرده اند. وى با بيان اينكه اين بحث به رئيس جمهور نيز گزارش شده است، گفت: طى دو روز گذشته با ارائه نامه اى به تمامى دستگاه ها، از آنها خواستيم كه از اين پس حق ندارند فارغ التحصيل دانشگاهى استخدام كنند مگر اينكه مدرك آنها از وزارت علوم استعلام شده باشد. زاهدى همچنين در خصوص ظرفيت آزمون كارشناسى ارشد سال ۸۸ با بيان اينكه علاوه بر شيوه آموزش و پژوهش، امسال شيوه جديد آموزش در مقطع كارشناسى ارشد در ۱۴ دانشگاه كشور اجرايى مى شود، گفت: اميدواريم در سال جارى حدود ۲۰ درصد افزايش ظرفيت داشته باشيم. همچنين بر اين اساس امسال در خصوص ايجاد رشته هاى جديد به خصوص رشته هاى ميان رشته اى در مقطع كارشناسى ارشد افزايش داشته ايم. وى همچنين با اشاره به اجراى شيوه جديد پذيرش دانشجوى كارشناسى ارشد در سال جارى، گفت: شيوه آموزشى پذيرش دانشجو امسال در۱۴ دانشگاه برتر كشور اجرايى مى شود، اگر ۱۴ دانشگاه انتخاب شده به هر دليلى نتوانند اين شيوه را درست اجرايى كنند، دانشگاه مذكور را حذف كرده و دانشگاه ديگرى را جايگزين آن مى كنيم. وى با اشاره به برنامه ريزى در راستاى فعاليت هاى وزارت علوم در سال ،۸۸ گفت: در اين زمينه در چهار بعد تحرك فرهنگى، كيفيت آموزشى، هدفمندى پژوهش و بسترسازى فناورى حركت مى كنيم كه تمامى اين موارد امسال در دانشگاه ها، پژوهشگاه ها و پارك هاى علم و فناورى دنبال خواهد شد. وى با بيان اينكه رؤساى دانشگاه نشستى با رئيس جمهور خواهند داشت، گفت: طى نشست اخير رؤساى دانشگاه ها با رئيس جمهور و موارد مطرح شده مبنى بر بحث تجهيزات دانشگاه ها توسط روسا در اين راستا بحث تجهيزات دانشگاه ها در لايحه بودجه امسال لحاظ شد.

خدمات پرینت در محل(منزل ):

سیاه و سفید لیرزی A4

حداق صفحه ها  500 صفحه   

قیمت : 40 تومان برای هر صفحه

تلفن: ۰۹۳۵۷۷۲۴۷۲۹

  مکان سرویس دهی : مشهد

                      Hamid_ram2010@yahoo.com